Slide background

KANCELARIA KSIĘGOWO-PRAWNA

MEDIACJE I NEGOCJACJE

Zastanawiasz się jak skutecznie i szybko rozwiązać spór? Obawiasz się kosztownego postępowania sądowego, które może toczyć się latami ? Skorzystaj z mediacji!

„W ostatnich latach obserwowany jest wzrost liczby spraw gospodarczych kierowanych do sądów powszechnych. O ile sam wzrost liczby sporów jest zrozumiały, ponieważ towarzyszy wzrastającej aktywności gospodarczej społeczeństwa, to jednak brak jest wystarczająco rozwiniętego systemu pozasądowych metod rozwiązywania konfliktów, który mógłby stanowić szybszą i tańszą alternatywę dla rozstrzygania spraw na drodze sądowej” – tak rozpoczyna się uzasadnienie projektu ustawy. Kodeks postępowania cywilnego w zakresie regulacji dotyczącej mediacji i postępowań pojednawczych, która zakłada gruntowne zrewolucjonizowanie i wypromowanie idei alternatywnego rozwiązywania sporów.

Proces mediacji w sprawach cywilnych został wprowadzony do polskiego sytemu prawnego w lipcu 2005 r. Mediację można stosować zarówno poza postępowaniem sądowym, jak również w ramach procedury przed sądem. Jednakże przed skierowaniem jakiejkolwiek sprawy na drogę postępowania sądowego już w pozwie należy dokładnie wskazać szczegółowe informację, czy strony sporu podjęły jakiekolwiek kroki zmierzające do mediacji lub innego pozasądowego sposobu rozwiązywania zaistniałego sporu. Jeżeli nie podjęto tego rodzaju czynności mających na celu ugodowe zakończenie sporu, należy to szczegółowo wskazać w pozwie.

Image
W uzasadnieniu projektu ustawy wskazano, iż: „Rola sędziów i sądów w zakresie upowszechniania kultury polubownego rozwiązywania sporów w społeczeństwie jest nie do przecenienia, mając na uwadze autorytet i możliwą siłę oddziaływania. Jest wielce pożądane, aby sądy szerzej informowały strony o możliwościach i korzyściach związanych z mediacją. Informacje przekazywane stronom przyczynią się do zwiększenia liczby postępowań mediacyjnych. Jak wynika z doświadczeń krajów, gdzie mediacje są częściej stosowane, na początkowym etapie rozwoju mediacji to właśnie sądy i sędziowie najskuteczniej promowali mediację poprzez udzielanie informacji o niej oraz przez kierowanie stron do mediacji”.

Podstawowe zasady mediacji

Z mediacji sądowej oraz pozasądowej mogą skorzystać zarówno duże podmioty gospodarcze, jak również osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą na podstawie wpisu do Centralnej Ewidencji i Informacji Działalności Gospodarczej.

Najogólniej rzecz ujmując: mediacja jest sprawowaniem kontroli i zarządzaniem nad prowadzonymi przez strony negocjacjami przez niezależnego mediatora w zakresie zaistniałego sporu na tle stosunków gospodarczych. Podstawowym atutem jest możliwość nawiązania dyskusji pomiędzy dwoma niezależnymi stronami, wyjaśnienie istoty problematycznego zagadnienia, które z perspektywy każdej ze stron wygląda odmiennie oraz wszelkich okoliczności towarzyszących argumentacji stron, w obecności neutralnej osoby w postaci mediatora. Rozpoczęcie procesu mediacyjnego nie oznacza obligatoryjnego zobowiązania do zawarcia ugody.

Prawo unijne (artykuł 3. dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2008/52/EC z dnia 21 maja 2008 r. w sprawie niektórych aspektów mediacji w sprawach cywilnych i handlowych) tak oto definiuje przedmiot niniejszej publikacji: „mediacja oznacza zorganizowane postępowanie o dobrowolnym charakterze, bez względu na jego nazwę lub określenie, w którym przynajmniej dwie strony sporu próbują same osiągnąć porozumienie w celu rozwiązania ich sporu, korzystając z pomocy mediatora. Postępowanie takie może zostać zainicjowane przez strony albo może je zaproponować lub zarządzić sąd(…)”.

Podstawowym założeniem jest dobrowolność tej metody rozwiązywania sporów. Strony mediacji pozostają w pełni autonomiczne, co oznacza, iż posiadają atrybut pełnej swobody w kształtowaniu stosunku prawnego. Z punktu widzenia stosunków gospodarczych ważna jest także informacja, potwierdzająca niewątpliwą skuteczność mediacji, a mianowicie wszczęcie postępowania mediacyjnego przerywa bieg terminu przedawnienia roszczenia.

Jak przebiega mediacja ?

1.Rozpoczęcie mediacji odbywa się:
na podstawie umowy o mediację, która powinna szczegółowo określać zarówno osobę mediatora jak i przedmiot mediacji lub sposób wyboru mediatora.
poprzez wydanie przez sąd postanowienia o skierowaniu zaistniałego sporu stron do mediacji. Sąd może skierować strony do mediacji na każdym etapie postępowania.
poprzez wyrażenie przez stronę zgody na mediację, gdy druga strona złoży wniosek o wszczęcie mediacji. Wniosek o przeprowadzenie mediacji zawiera oznaczenie stron, dokładnie określone żądanie, wskazanie wszelkich okoliczności na uzasadnienie żądania. Mediacji nie prowadzi się jeżeli strona w terminie tygodnia od momentu ogłoszenia lub doręczenia postanowienia kierującego strony do mediacji nie wyraziła zgody na mediację.

2. Z przebiegu postępowania mediacyjnego sporządza się protokół, który określa wspólnie wypracowane stanowisko mediacji.
3. Ugoda wypracowana przez strony podlega zatwierdzeniu przez sąd.


Poufność mediacji

Obawiasz się, że tajemnice handlowe Twojego przedsiębiorstwa są narażone na ujawnienie w trakcie postępowania? Niepotrzebnie! Cały przebieg mediacji jest całkowicie poufny. Tajemnicą mediacji objęte są nie tylko strony i mediator ale także wszystkie inne osoby biorące udział w postępowaniu mediacyjnym. Co więcej, w razie zerwania procedury mediacyjnej lub braku wypracowania wspólnego stanowiska żadna ze stron nie może wykorzystać jakichkolwiek kwestii poruszanych w trakcie mediacji.

Mediator

Mediatorem może być osoba fizyczna mająca pełną zdolność do czynności prawnych; mediatorem nie może być sędzia.

Przytaczając prawo unijne (dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2008/52/EC z dnia 21 maja 2008 r. w sprawie niektórych aspektów mediacji w sprawach cywilnych i handlowych): „mediator oznacza osobę trzecią, do której zwrócono się o to, aby przeprowadziła mediację w sposób skuteczny, bezstronny i kompetentny, bez względu na jej nazwę lub zawód wykonywany w danym państwie członkowskim oraz sposób jej wyznaczenia lub formę, w której zwrócono się do niej o przeprowadzenie mediacji”. Podstawowym celem mediatora jest pomoc w zakresie szczegółowego ustalenia spornej kwestii, jak również omówienie i ustalenie takich warunków i zasad, które będzie w pełni chroniło i pozwalało na uwzględnienie interesu każdej ze Stron zainicjowanego sporu. W umowie o mediacji strony mogą wskazać osobę mediatora, która w razie powstałego sporu będzie miała kompetencję do pomocy w rozwiązaniu sporu.

W przypadku spraw, które już toczą się przed sądem sędzia powinien zawsze dążyć do ugodowego załatwienia sprawy, a zawarcie ugody będzie w tej sprawie dopuszczalne, mediator zostanie wybrany przez skład orzekający spośród listy stałych mediatorów. W każdym przypadku mediator powinien na wszystkich etapach postępowania zachować daleko idącą bezstronność oraz neutralność przy prowadzeniu swoich czynności.